MASAK'tan yabancı uyruklular için uzaktan kimlik tespitinde yeni dönem: Pasaportla dijital müşteri ediniminin önü açıldı

Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından hazırlanan Mali Suçları Araştırma Kurulu Genel Tebliği'nde (Sıra No: 32) yapılan değişiklikler, 27 Haziran 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlandı.

Düzenlemeyle birlikte, finansal kuruluşlar artık Türk vatandaşı olmayan gerçek kişilerin uzaktan kimlik tespitini ICAO 9303 standardına uygun, yakın alan iletişimi (NFC) özelliğine sahip pasaportlar üzerinden gerçekleştirebilecek.

Kimlik tespiti görüntülü görüşme sırasında eğitimli personel tarafından yapılacak. Tebliğ ayrıca canlılık tespiti ve fotoğraf karşılaştırması amacıyla yapay zekâ tabanlı uygulamaların kullanılmasının önünde herhangi bir engel bulunmadığını da açık şekilde ifade ediyor.

Yeni düzenleme kapsamında;

• NFC destekli pasaport doğrulaması kullanılabilecek.
• Görüntülü görüşme sırasında pasaport üzerindeki bilgiler elektronik çipteki verilerle doğrulanacak.
• Risk bazlı adres doğrulaması zorunlu olacak.
• Teknik veriler (IP, cihaz bilgisi, coğrafi konum vb.) risk değerlendirmesinde dikkate alınacak.
• Şüpheli durumlarda uzaktan müşteri edinim süreci sonlandırılacak.

Tebliğ ayrıca uzaktan edinilen müşterilere yönelik bazı işlem kısıtlamaları da getiriyor. Özellikle yurt dışından açılan hesaplara ilişkin para transferleri ve nakit işlemleri belirli risk kontrollerine bağlanırken, müşteri profiliyle uyumsuz işlemlerde ek tedbir uygulanması zorunlu hale geliyor.

Bir diğer önemli değişiklik ise Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcılarının da ilgili düzenleme kapsamına açık şekilde dahil edilmesi oldu. Böylece kripto ekosisteminde faaliyet gösteren lisanslı hizmet sağlayıcılar da uzaktan müşteri edinim süreçlerinde aynı teknik ve uyum standartlarını uygulayacak.

FT Finansal Teknoloji Analizi

Bu değişiklik yalnızca yeni bir kimlik doğrulama yöntemi tanımlamıyor. Türkiye'nin uluslararası kullanıcıların dijital olarak finansal sisteme erişimini kolaylaştıran önemli bir regülasyon adımı niteliği taşıyor.

Özellikle Türkiye'de hesap açmak isteyen yabancı yatırımcılar, yabancı çalışanlar ve uluslararası müşterilere hizmet sunan finansal kuruluşlar açısından uzaktan müşteri edinim süreçleri önemli ölçüde kolaylaşacak.

Diğer taraftan düzenleme, sektör oyuncularının NFC pasaport okuma, ICAO 9303 uyumluluğu, görüntülü görüşme altyapısı, yapay zekâ destekli canlılık tespiti ve risk bazlı kimlik doğrulama yetkinliklerine yatırım yapmasını gerektirecek. Bu durum, dijital kimlik teknolojileri ve RegTech alanında faaliyet gösteren teknoloji sağlayıcıları için de yeni iş fırsatları yaratabilir.